Skip to content

Nieuwe namen: Eindexamenexpositie KABK Den Haag 2015

2 augustus 2015

KABK15 01 Hilde De Windt

Een grote hoeveelheid studenten studeerde dit jaar weer af aan Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag. Er was veel goeds te zien op de eindexamententoonstelling. Een greep:

KABK15 02 Hilde De Windt

Sociaal engagement in de kunst hoort bij de tijdgeest. Het is natuurlijk nooit weggeweest, maar de huidige generatie kunstenaars doet er graag aan mee om medeleven te tonen of om naar maatschappelijke oplossingen te zoeken. Opvallend is dat daarbij het politieke of subversieve aspect vaak gemeden wordt, alles blijft binnen de bestaande orde van wat algemeen aanvaard is. In principe is daar niets mis mee, maar wat meer subversiviteit kan kunst en zeggingskracht meer vooruit duwen en de kijker de energie geven zich te positioneren.

Hilde De Windt

Een overigens prachtige foto van een anonieme migrant door Hilde De Windt is bijvoorbeeld op zichzelf interessant. De witte streep van een losgetrokken plint deelt het beeld in tweeën en complementeert het horizontale van de matrassen en de lamellen en de onderkant van het jasje van de figuur die zelf stevig verticaal tegenwerk biedt met de wanden, de ramen en een hangend kledingstuk. Maar wat zegt dat over de positie waarin de figuur verkeert? De dichte lamellen waar de zon maar ternauwernood doorheen schijnt laat weinig te raden over. Het pijnlijke van een dergelijke foto is niet dat er een pijnlijke realiteit uit spreekt als wel dat die pijnlijke realiteit de laatste jaren in zoveel verschillende varianten is vertoond dat het oog eraan gewend is geraakt. Een zekere inflatie in het tonen van migratie-ellende is ingetreden. Van Windt is op de goede weg, haar horizontalen en verticalen geven inhoud aan haar foto, en ook haar andere foto’s laten zien dat ze een scherp oog heeft voor de betekenis die abstractie kan toevoegen, maar wil die betekenis nog wel doordringen bij de toeschouwer? Of dragen ze slechts bij aan het gevoel van machteloosheid?

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
KABK15 05 Serge
KABK15 06 Elske Verdoorn

Vergeleken met De Windt spreekt het project van Elske Verdoorn directer aan. Dat komt vooral omdat zij zelf vooral op ontdekkingstocht is geweest naar de kracht van mensen. Zij deed dat bij mensen die in de marge van de samenleving het hoofd boven water trachten te houden. Voor Hagenaars zijn er bekende gezichten onder. Verdoorn is op zoek geweest naar het culturele aspect van hun bestaan. Wat houdt die mensen bezig, hebben zij passies, zaken die zij lief hebben in het leven? Natuurlijk hebben zij die en het is dan ook niet verwonderlijk dat de presentatie van Verdoorn uit meer bestaat dan uit foto’s. Er wordt geen medelijden gevraagd, er wordt waardigheid getoond. Dat cultuur een basisbehoefte is, weet iedere academiebezoeker, maar het wordt hier op een wel hele vitale en warmhartige wijze getoond.

KABK15 07 Rob van der Burg
KABK15 08 Rob van der Burg
KABK15 09 Rob van der Burg

Sociaal engagement kan zich op onverwachte manieren uiten. Zo heeft Rob van der Burg planten voorzien van elektronica en daarmee onder meer van geluid en mobiliteit. Een mos krijgt zelfs de kans om zich in zijn geheel vliegend te verplaatsen. Het mooie is dat Van der Burgs project het air heeft serieus nuttig te zijn. Het gebruik van technologie doet efficiëntheid en profijtdenken vermoeden, maar het project heeft vooral een absurde dimensie (voor zover efficiëntie en profijtdenken dat niet zouden hebben) en doet de vraag rijzen of er niet ook een Partij voor de Planten noodzakelijk is.

KABK15 10 Liza Pace

Een ander aspect dat de kunst al enige decennia beheerst, is het omtoveren van een ruimte tot een installatie waarin de ervaring van de kijker van groot belang is. De kijker bevindt zich ín het kunstwerk en maakt er onderdeel van uit.

KABK15 11 Liza Pace
KABK15 12 Liza Pace

In deze tijden van het creëren van fraaiheid waaraan geen lichamelijke aanraking meer te pas komt, kan het een verademing zijn als die aanraking juist wel een rol speelt, zoals in de presentatie van Liza Pace. De voorwerpen en de ruimte zijn letterlijk onder handen genomen. De aanraking van de hand kan teder of corrigerend en vooral scheppend zijn en dat maakt dat Pace, zonder dat je haar persoonlijk kent, toch steeds haar aanwezigheid laat voelen als schepper van een parallelle wereld. Ze is alom tegenwoordig als een god in haar eigen wereld. Een wereld waarin heel basale scheppende processen gebruikt worden om een nieuwe harmonie te vormen.

KABK15 13 Max de Waard
KABK15 14 Max de Waard
KABK15 15 Max de Waard

De presentatie No Rules in Space van Max de Waard is een van de hoogtepunten van de expositie. De Waard trekt je onmiddellijk in een sfeer van ruimte en onbegrensdheid. Die sfeer is verder moeilijk te omschrijven, laat staan fotografisch weer te geven. Net als Pace toont hij een doortastendheid van werken. Of hij nu veel improviseert of juist alles van te voren goed uitkient (of iets daartussenin), hij weet waar hij mee bezig is, weet wat hij wil laten zien en laat de bezoeker in de waan alle vrijheid van interpretatie en emotie te hebben, terwijl De Waard zelf de kaders daarbij stelt.

KABK15 16 Olivier Jehee
KABK15 17 Olivier Jehee
KABK15 18 Olivier Jehee

Olivier Jehee gaat in zijn presentatie niet zover dat je als kijker rond kunt lopen in zijn idee. Dat is ook meestal niet gebruikelijk in een modepresentatie, uiteindelijk gaat het dan om de heldere presentatie van bepaalde ontwerpen. Toch benadert Jehees presentatie die van de installatie-ervaringskunstenaars. Als in een uitgebreide etalage laat hij de kijker met het oog zwerven door de zaken die hem bezighouden en in die ruimte slingert de kleding schijnbaar achteloos rond. Kleding bestaat niet zonder context. Jehee heeft dat goed begrepen. Bij hem wordt kleding de clash tussen het meest lage en het meest gecultiveerde en dat gaat wonderwel samen daar ze beide streven naar hegemonie; nergens zijn groezeligheid en decadentie ver van elkaar verwijderd.

KABK15 19 Mickey Yang
KABK15 20 Mickey Yang
KABK15 21 Mickey Yang

Mickey Yang heeft er niet voor gekozen de hele ruimte onder handen te nemen om haar publiek in andere sferen te brengen. Ze heeft een aantal installaties/objecten tentoongesteld die elkaar in sfeer min of meer aanvullen. Yang moet het hebben van onverwachte combinaties als in een collage. Ze gebruikt objecten, bewegend beeld en zelfs stoom. Het bewegende beeld toont in het algemeen het langzame, vanzelfsprekende verloop van een aantal zaken, maar ze kadert dat zodanig in dat die processen bijzonder worden en lijken op onderzoekswaarnemingen. Het geheel van de installatie geeft het idee dat Yang de wereld op een speelse maar ook mooie manier opnieuw probeert uit te vinden.

KABK15 22 Romy Muijrers

Een andere zaak die veel hedendaagse kunstenaars bezighoudt is de herinnering. De bewustwording dat het verleden ons maakt tot wat we zijn, lijkt daarbij een belangrijke rol te spelen.

KABK15 23 Romy Muijrers
KABK15 24 Romy Muijrers

De tekenkunst – die het laatste decennium toch al flink aan prestige heeft gewonnen – is daar bij uitstek geschikt voor. Papier is een uiterst serviel materiaal als drager, maar behoudt ook iedere activiteit van de tekenaar, ook al heeft die zijn/haar best gedaan om zaken uit te gummen. En juist dat al of niet behouden speelt een rol in het werk van Romy Muijrers. Haar tekeningen worden een soort decors van zichzelf. Zij plakt er losse figuren in of naast, van wie het onduidelijk is waarnaar zij op zoek zijn. Bezoeken zij de tekeningen als een soort sentimental journey? Of maken zij zichzelf juist los uit de herinnering? Het is niet verwonderlijk dat ze ook een aantal animaties toont, sinds het werk van William Kentridge dé manier om tekeningen tot leven te brengen en de herinnering te laten blijven doorschemeren.

KABK15 25 Róman Kienjet
KABK15 26 Róman Kienjet
KABK15 27 Róman Kienjet

Róman Kienjet dicht nieuwe waarden toe aan vooral kleine objecten. Kleinoden die behoren tot het verleden van een plaats of een persoon worden zaken die gekoesterd worden als heilige knekels in een reliekschrijn. Daarmee worden ze onderdeel van de mythologisering van het verleden en daarmee onwillekeurig een bouwsteen voor de toekomst. De esthetiek van het tonen van dergelijke verkostbaarde snuisterijen krijgt bij Kienjet vooral een aantrekkelijke uitwerking en als eindpresentatie op een academie schiet hij behoorlijk in de roos. Maar het is te hopen dat dit geen eindproduct is. Ondanks de ontegenzeggelijk mooie en overtuigende presentatie verdient het thema meer verdieping die de nu getoonde esthetica misschien zelfs doorbreekt.

KABK15 28 Victor Breton van Groll
KABK15 29 Victor Breton van Groll
KABK15 30 Victor Breton van Groll

Victor Breton van Groll gebruikt gevonden voorwerpen die hun basale materialiteit tonen. Het gaat niet om gevonden eindproducten maar om de veelal rechthoekige gebruikte materialen waarmee we de mensenwereld opbouwen. Evenals de voorwerpen van Róman Kienjet refereren ze aan een verleden, maar ze verwijzen niet naar een specifieke plaats en ze worden bepaald niet gebruikt als relieken. Breton van Grolls werken kunnen uit ieder willekeurig gebouw komen. Hij isoleert ze en toont daarmee hun eigen wereld van verhoudingen en ritmes, de verhoudingen en ritmes die we gebruiken om onze cultuur op te bouwen, maar die er in het proces niet ongehavend uit komen.

KABK15 31 Jonas Raps

Al met al zou je bijna vergeten dat er ook gewoon met verf geschilderd wordt op de academie. Gelukkig bestaat er nog steeds een grote liefde voor dat vak, want eerlijk is eerlijk, wat is er nu magischer, naast de potloodstreep, dan de verfstreek?

KABK15 32 Jonas Raps
KABK15 33 Jonas Raps

Jonas Raps is duidelijk op weg een heel vaardige schilder te worden. Zijn werk roept een rijke fantasie op en schept hier en daar monumentale, landschappelijke ruimte. Het is te hopen dat Raps de scherpe kanten in zijn manier van werken weet te behouden en dat ze geen routine gaat worden. Die scherpe kanten zijn enerzijds het beheersen van de ruimte binnen het schilderij maar ook het toepassen van improvisatie. Met het gebruik van eitempera treedt hij in de voetsporen van Robert Zandvliet, maar het zal nog even duren voor hij diens virtuositeit bereikt.

KABK15 34 Simon Oosterhuis

De schilderijen van Simon Oosterhuis hebben de neiging op een opvallende manier onopvallend te zijn. Zijn kleurstellingen beperkt hij in ieder schilderij om ze aan te passen aan het onderwerp. De kleuren op zich zijn de kleuren die je veel tegenkomt in de hedendaagse schilderkunst, maar zijn presentatie Ecce Homo heeft er goed vorm door gekregen.

KABK15 35 Simon Oosterhuis

Al met al valt er weinig te zeggen over algemene tendensen in deze eindexamententoonstelling, behalve dan dat het peil van de Haagse Academie onverminderd hoog blijft. Toch lijkt door de bank genomen de ambitie om werkelijk iets uitzonderlijks te laten zien dit jaar wat minder aanwezig. Dat zegt echter niets over wat we nog verwachten kunnen van deze kunstenaars. Zo zullen er altijd briljante afstudeerders zijn wier talent na de academie verpietert en zo zullen er ook middelmatige afstudeerders zijn die later nog tot bijzondere dingen in staat blijken. En alles daar tussenin.

KABK15 36 Simon Oosterhuis
Bertus Pieters

Zie ook: http://jegensentevens.nl/2015/07/19075/

https://chmkoome.wordpress.com/2015/07/07/graduation-festival/

http://www.lost-painters.nl/eindexamen-expositie-kabk-den-haag-5/

http://trendbeheer.com/2015/07/04/kabk-den-haag-eindexamen-2015/

https://www.cleeft.nl/kunst/recensie_eindexamenexpositie-kabk-is-doolhof-verrassingen

http://www.mistermotley.nl/art-everyday-life/eindexpo-kabk-den-haag-2015

https://villanextdoor.wordpress.com/2015/08/03/graduation-show-2015-at-the-royal-academy-the-hague/

From → Artikelen, Reviews

Geef een reactie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: